تربیت ۱۰ میلیون حافظ قرآن به کجا رسید؟

خبرگزاری ایرنا :

به گزارش خبرنگار معارف ایرنا سوالی که برخی می پرسند این است که آیا ما قرآن را حفظ می کنیم یا قرآن ما را؟ برخی از علاقه مندان به ساحت قرآن کریم که از کودکی پای رحل قرآن نشسته و کلام خدا را جرعه جرعه نوش جان کرده و به ذهن سپرده اند، از اثرات حفظ قرآن می گویند که در زندگی چه آثار و برکاتی داشته و به قول حضرت حافظ هر چه کردم همه از دولت قرآن کردم.

پس تا اینجا می توان گفت به همان اندازه که یک حافظ قرآن به حفظ کلام الهی می پردازد، با نگاهی دیگر قرآن را حفظ می کند و قرآن نیز نگاهبان این افراد از گناهان است و این افراد را حفظ می کند. البته این استدلال به معنای آن نیست که بقیه مسلمانان قرآن را حفظ نمی کنند یا قرآن آنان را حفظ نمی کند بلکه حکایت آنجاست که هر قدر با قرآن مانوس و محشور باشیم، قرآن نیز در بزنگاه ها انسان را از افتادن در پرتگاه ها حفظ می کند. 

روایات فراوانی در کتاب های حدیثی به ویژه کافی شیخ کلینی وجود دارد. مثلا امام صادق (ع) فرمود هر جوانی که قرآن بخواند، کلام الهی با گوشت و خونش آمیخته می شود و همین کلام حضرت برای بیمه قاریان و حافظان قرآن کافی است. 

از پیروزی انقلاب اسلامی موجی از استقبال نوجوانان و جوانان به مسائل دینی به ویژه قرائت و حفظ قرآن در کشور برخاست و کلاس های فراوانی از سوی نهادها و موسسات برای تربیت جوانان قرآنی تشکیل شد و در دوران دفاع مقدس نیز استادان قرآنی با حضور در مناطق جنگی مشق آیات می کردند و دل های تشنه رزمندگان را از معارف و آموزه های قرآنی سیراب می کردند. 

پس از دفاع مقدس نیز با حضور قاریانی از کشورهای عربی به ویژه مصر موج جدیدی از استقبال مردمی برای قرائت قرآن بوجود آمد و با ظهور استعدادهای قرآنی همچون شهریار پرهیزکار در دهه ۶۰ یا محمدحسین طباطبایی در دهه ۷۰ برخی از علاقه مندان به حفظ کلام الهی پرداختند.

اگرچه در مرداد سال ۹۰ وارد مرحله جدیدی شدیم و رهبر معظم انقلاب تربیت ۱۰ میلیون حافظ قرآن در کشور را مطرح کردند و کلیات طرح ملی حفظ قرآن کریم برای اجرایی کردن این هدف در اسفند سال ۹۳ در شورای توسعه فرهنگ قرآنی کشور به تصویب رسید ولی اینک پس از ۱۰ سال هنوز اندر خم یک کوچه ایم. آنگونه که مسئولان قرآنی اعلام کرده اند هنوز نتوانسته ایم ۳۰ هزار حافظ کل قرآن کریم را تحویل جامعه دهیم؛ هر چند همه این فعالیت ها نیز مقدمه ای برای فهم و عمل کردن به آیات الهی است، که مقالی دیگر را برای طرح می طلبد.

نمی خواهیم بگوییم ستاد راهبری طرح ملی حفظ قرآن کریم تا کنون چه کرده یا وزارت خانه های مربوطه کجای کار هستند ولی یک کلام ختم کلام در چشم انداز این طرح آمده است: «در افق ۱۴۱۴، حفظ قرآن کریم، امری فراگیر بین تمام اقشار جامعه اسلامی ایران خواهد بود؛ به گونه ای که تعداد حافظان قرآن کریم در کشور به ۱۰ میلیون نفر خواهد رسید. برنامه های آموزشی و محافل حفظ در سراسر کشور برپا شده و استفاده از آیات قرآن کریم در گفت و گوها و تعاملات روزمره عموم و فرهیختگان رایج خواهد شد.»

حدود دو سال پیش یعنی آن زمانی که مهدی قره شیخ لو رئیس مرکز امور قرآنی سازمان اوقاف بود و مدیریت ستاد راهبری طرح ملی حفظ قرآن را به عهده داشت گوشزد کرده بود که چنانچه طرح ملی حفظ نتواند انتظارات جامعه قرآنی را برآورده کند، بهتر است تعطیل شود یا راهبری آن به سازمان دیگری واگذار شود.

گفت و گوی حجت الاسلام مهدی اخوان صباغ رئیس سازمان دارالقرآن الکریم در سال ۹۹ نیز جالب است که به ایرنا گفت: با توجه به حرکتی که برای حفظ قرآن آغاز شده شاید تا ۲۰۰ سال دیگر موفق به تربیت ۱۰ میلیون حافظ قرآن نشویم ولی به نظر می آید که این طرح قابل جهش است و آنچه رهبر معظم انقلاب مبنی بر تربیت ۱۰ میلیون حافظ بیان کردند، قابل تحقق است و نیاز به برنامه ریزی های جدید دارد.

در این میان برخی موسسات قرآنی به میدان آمده و با فعالیت های خود تلاش دارند تا سهمی هر چند کوچک در تربیت ۱۰ میلیون حافظ قرآن داشته باشند. موسسه مهد قرآن یکی از این موسسات مردمی است که ۳۰ سال پیش با تشکیل یک کلاس آموزش حفظ قرآن پایه گذاری شد. حالا این موسسه در ۲۴ استان و ۱۵۰ شهرستان دارای شعبه است و فعالیت هایش را در سطح کشور گسترش داده و در این مدت ۱۰۰ هزار حافظ قرآن از یک جزء تا حفظ کل تربیت کرده است. البته باید دید تاکنون چند نفر از اعضای این موسسه موفق به حفظ کل قرآن شده اند. 

هیات مدیره این موسسه شامل حجت الاسلام مصطفی فومنی حائری، منوچهر متکی، سیدباقر سخایی، محمد ربیعی، محمد خزاعی، محمود معیرزاده احمدی، علی بختیار، حسین ساری و سیدمحمود چاوشی هستند و اعضای علمی این موسسه را شهریار پرهیزکار، محمدحسین سعیدیان، سید مهدی سیف، علی اکبر حشمتی، عبدالرسول عبایی و علی اکبر حنیفی تشکیل می دهند که مرحوم سیدمهدی فاطمیان و مرحوم سیدهادی محدث جزو اعضای علمی بودند.

حجت الاسلام فومنی با راه اندازی این موسسه باقیات الصالحاتی برای خود به پا کرده است. او که سن ۷۰ سالگی را پشت سرگذاشته اکنون ریاست هیئت امناء را عهده دار است. قبل از انقلاب به دلیل مبارزه با رژیم ستم شاهی به ۱۵ سال زندان محکوم شد که با پیروزی انقلاب اسلامی آزاد شد و از همان زمان مسئولیت های مختلفی همچون نمایندگی مجلس شورای اسلامی، ریاست سازمان حج و زیارت و مدیرکلی خلیج فارس وزارت امور خارجه را تجربه کرده و مدتی نیز به عنوان اولین سفیر درامارات متحده عربی مشغول بوده است.

سید محمود چاوشی اکنون به عنوان مدیر عامل موسسه مهد قرآن سکاندار فعالیت های آن است. با چاوشی به گفت و گو نشستیم تا نتیجه ۳۰ سال فعالیت موسسه را بررسی کنیم و ببینیم چگونه می توان گام های بعدی را برای تربیت ۳۰ میلیون حافظ قرآن برداشت. 

چاوشی در ابتدا از اهداف و وظایف موسسه مهد قرآن گفت و به برنامه های علمی، آموزشی، پژوهشی با محوریت قرآن یا برگزاری مسابقات و همایش های قرآنی و برگزاری دوره های عمومی و تخصصی آموزش قرآن اشاره کرد.

وی به نکته مهمتری اشاره کرد و آن تثبیت حفظ بود. یعنی کسانی که پس از سال ها تلاش موفق به حفظ قرآن می شوند، به دلیل کاهش مرور محفوظات خود، آیات را فراموش می کنند.

چاوشی گفت: معمولا در موسسات حفظ قرآن، وقتی حافظان به حفظ کل می رسند، دیگر برنامه ای برای این حافظان ندارند ولی مهد قرآن به عنوان یک موسسه کشوری که از سال ۷۱ به صورت تخصصی در زمینه حفظ و فهم قرآن کار کرده و بیش از چهار هزار حافظ کل دارد، کلاس هایی برای تثبیت حفظ دارد.

وی افزود: ما برای کسانی که حفظ قرآن را به پایان می رسانند، یک شروع دوباره ای برای فعالیت های قرآنی در نظر می گیریم. یعنی ویژگی مهد قرآن این است که از لحاظ مربی قرآن، خودش مولد است؛ به این شکل که از ابتدا قرآن آموزانی را که در کلاس ها توانایی بیشتری دارند شناسایی کرده و به آنان آموزش هایی می دهیم تا به عنوان کمک مربی و مربی به دیگران آموزش دهند و کلاس را اداره کنند.

چاوشی معتقد است یکی از دلایل مهم توسعه مهد قرآن در سطح کشور همین موضوع است و مانند روش حوزه علمیه هر طلبه ای که درسی را می گذراند، به آموزش دیگران نیز می پردازد. به گفته این حافظ قرآن بیشتر مربیان مهد قرآن در سطح کشور، حافظان کل قرآن هستند که آمار آنان حدود سه هزار و ۲۰۰ مربی را تشکیل می دهند و به عبارتی بین ۷۰ تا ۸۰ درصد مربیان همان حافظانی هستند که قبلا در این موسسه قرآن را حفظ کرده اند. 

چاوشی گفت: ما دوره های آموزشی متعددی برای حافظان کل داشتیم و در آزمون های ترنم وحی نیز تاکید کردیم که حافظان باید کلاس داشته باشند و شاگرد تربیت کنند. البته تعدادی از حافظان را نوجوانان تشکیل می دهند که توانایی تشکیل کلاس ندارند ولی عموم حافظان به عنوان مربی حفظ فعالیت می کنند.

تربیت ۱۰ میلیون حافظ قرآن به کجا رسید؟

تشکیل بنیادی به نام استاد پرهیزکار

مدیر عامل موسسه مهد قرآن از استاد پرهیزکار به عنوان شاخص ترین حفظ قرآن از دهه شصت یاد کرد و گفت: طی سال های اخیر یک برنامه ریزی مستقل برای حافظان قرآن انجام دادیم و مجمع حافظان کل قرآن را به نام بنیاد استاد شهریار پرهیزکار تاسیس کردیم. در این مجمع همه حافظان کل این موسسه حضور دارند و شهریار پرهیزکار نیز به عنوان ریاست هیات علمی فعالیت می کند. 

وی از برنامه های این بنیاد گفت و با اعلام این که هنوز بنیاد استاد پرهیزکار به ثبت نرسیده، اظهار داشت: برای این بنیاد و مجمع چند برنامه و هدف ترسیم کرده ایم. یکی این که بتوانیم یک بانک اطلاعاتی جامع و دقیقی از حافظان قرآن مهد داشته باشیم و در مرحله بعد بتوانیم سطح علمی حافظان کل را ارتقاء دهیم. این حافظان کل اگر چه همه قرآن را حفظ کرده اند ولی این حافظان در همه زمینه های قرآنی نیاز به رشد دارند؛ هم در ابعاد صوت و لحن و تجوید و هم در مباحث تدبر و تفسیر. در نهایت به این مرحله برسیم که این افراد بتوانند حافظ مبلغ باشند. یعنی به عنوان مرجع در محله یا شهر خود بتوانند از قرآن استفاده کنند و مردم را با استفاده از آیات راهنمایی کنند.

چاوشی ادامه داد: استفاده از آیات قرآن در مسائل اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادی یک ضرورت برای حافظان است. بنابر این یک حافظ قرآن باید بتواند مسائل مختلف و روز را با قرآن تطبیق دهد و بگوید که چه آیه ای با آن مرتبط است و اگر جایی دید افرادی منحرف می شوند، با استفاده از آیات و روایات به روشنگری بپردازد.

استفاده از سرمایه های قرآنی کشور

وی از ارتقاء سطح علمی حافظان به عنوان دومین هدف یاد کرد و گفت: وقتی یک بانک اطلاعاتی جامع داشته باشیم و بتوانیم این حافظان را به جامعه معرفی کنیم، جامعه می تواند از این ظرفیت بزرگ قرآنی بهره مند شود و این حافظان در واقع سرمایه های قرآنی کشور هستند. در مرحله سوم نیز برنامه هایی برای ارائه خدمات رفاهی به این حافظان داریم. 

چاوشی گفت: در دهه ۷۰ هیات علمی مهد قرآن پیشنهاد داد تا حافظان قرآن بتوانند یک مدرک معادل دریافت کنند یا برای تکمیل معلومات علمی خود همسان سازی با مدارک دانشگاهی داشته باشند که در آن زمان حجت الاسلام علی اکبر ناطق نوری رئیس مجلس شورای اسلامی بود و با هیات علمی و هیات مدیره موسسه مهد جلسه گذاشتند. در نهایت پیشنهاد مدرک کارشناسی حافظان کل به تصویب رسید تا اگر یک حافظ کل قرآن در کنکور شرکت کند و آزمون حفظ کل بدهد بتواند در مقطع کارشناسی ثبت نام کند یا اگر مدرک کارشناسی داشته باشد و بتواند کارشناسی ارشد بگیرد.

چاوشی معتقد است تربیت چهار هزار حافظ کل قرآن در این موسسه گام بلندی است و تاکید می کند: ما باید بدانیم حفظ کل قرآن یک کار دشواری است. یعنی یک قرآن آموزی که تصمیم به حفظ قرآن می گیرد حدود سه تا شش سال زحمت مداوم می کشد تا حافظ کل شود و مربی نیز باید پیگیری داشته باشد و از قرآن آموز پیگیری کند. لذا تربیت حافظ قرآن هم برای خود حافظ و هم برای متولیان این برنامه کار دشواری است.

وی با این حال تعداد حافظان را راضی کننده نمی داند و می گوید: مساله ای که وجود دارد غیر از بودجه و امکانات و برنامه آموزشی است. چهار هزار حافظ کل اگر چه آمار بسیار خوبی است ولی کم است. مهد قرآن به عنوان یک موسسه مردمی غیرانتفاعی هیچ بودجه مشخصی ندارد و همواره در هر سال باید منتظر باشد تا ببیند کمکی از خیرین می رسد ولی از طرف دیگر به عنوان یک موسسه کشوری که ظرفیت بالایی برای تربیت حافظان قرآن دارد، اگر بودجه و امکانات داشته باشد بسیار بیش از این تعداد می تواند حافظ قرآن تربیت کند. 

مدیر موسسه مهد قرآن گریزی هم به تشویق کودکان و نوجوانان زد و گفت: اگر برای یک نوجوان انگیزه ایجاد نشود، دلسرد می شود و ما حتی برای حفظ یک جزء هم جایزه تعیین می کنیم ولی این تشویق ها را تا حفظ کل قرآن ادامه دهیم. برگزاری آزمون حفظ جزء به جزء، برپایی دوره هایی برای حفظ کل قران و صدور گواهینامه از دیگر نکاتی است که چاوشی به آن اشاره می کند و می گوید: اولین موسسه ای که در کشور اقدام به صدور مدرک حفظ قرآن کرد، این موسسه بود و این موضوع انگیزه ای برای حافظان شد. 

وی افزود: با این تمهیدات، محفوظات حافظ قرآن رصد و ایرادهایش برطرف می شود. یکی از فعالیت های چشمگیر مهد قرآن تشویق حافظ قرآن بود، به طوری که در اوایل هر کس ۳۰ آیه از قرآن را حفظ می کرد یک دستگاه واکمن هدیه می گرفت که مانند تبلت الان است. آلبوم سی جزء، ضبط صوت و کتاب های تفسیر قرآن از دیگر جوایز بود که گاهی جوایزمان تمام می شد. 

به گفته چاوشی در دوره های اول، یک حافظ قرآن طی سه سال به آزمون دعوت می شود. سال اول فقط آزمون حفظ، سال دوم آزمون حفظ و ترجمه کل قرآن و سال سوم نیز آزمون حفظ و تفسیر کل قرآن را داشتیم که با اهدای جوایزی در قابل یک سکه بهار آزادی همراه بود. این آزمون ها باعث ایجاد انگیزه در حافظان قرآن می شد تا به تفاسیر مراجعه کنند ولی در سال های بعد که وضع مالی با مشکلات روبرو شد یک آزمون حفظ و ترجمه برگزار می کردیم و یک سکه اهدا می شد که با گران شدن سکه، جوایز به نیم سکه تقلیل پیدا کرد.

وی با یک حساب و کتاب سرانگشتی گفت: سال گذشته ۵۶ نیم سکه به حافظان قرآن اعطا کردیم که حدود ۴۰۰ میلیون تومان می شود و این میزان برای یک موسسه، پول بسیاری است. در دو سال اخیر به دلیل ویروس کرونا کلاس ها به صورت مجازی برگزار می شود ولی سال های قبل یک استان میزبانی آزمون را به عهده می گرفت و دوره های آموزشی برگزار می شد و در اختتامیه جوایز و گواهی نامه ها داده می شد که هزینه اسکان و پذیرایی نیز سنگین بود.

تربیت ۱۰ میلیون حافظ قرآن به کجا رسید؟

گواهی حفظ قرآن 

مدیر موسسه مهد قرآن گفت: گواهی نامه های مهد قرآن به صورت درون موسسه ای است یعنی از سال ۷۱ با امضای رییس مهد قرآن حاج آقای فومنی و رئیس هیات علمی استاد شهریار پرهیزکار به حافظان اعطا می شد و یک مشوق خوبی بود ولی وقتی بحث مدرک گرایی از اواسط دهه ۸۰ به بعد مطرح شد، بسیاری از مربیان درشعبه های استانی خواستار اعتبار بیشتر برای این مدارک می شدند.

وی افزود: همان سال ها می شنیدم که یک حافظ مدرک خود را در ارتش ارائه کرده که در جذبش موثر بوده است یا در ارتقاء نیروی نظامی یا جذب معلمان. خبر می رسید که این مدرک در نهادها قابل استفاده بوده ولی از زمانی که سازمان دارالقرآن، مدرک تخصصی حفظ داد، به ما اعلام شد که یک موسسه خصوصی هستیم و با وجود رایزنی با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و سازمان دارالقرآن الکریم به جایی نرسیدیم. البته الان مدارک مهد با امضای معاون قرآن و عترت وزارت ارشاد و رئیس مرکز امور قرآنی سازمان اوقاف و رئیس سازمان دارالقرآن به اضافه رئیس هیات مدیره مهد قرآن است.

چاوشی گفت: مهد قرآن از همان ابتدا در بسیاری از نهادهای دولتی و نظامی حضور پیدا کرد و مرکز مهد قرآن دائر کرد. در سازمان بازرسی کل کشور برای کارکنان یک مرکز افتتاح و کلاس هایی برگزار شد و پس از این که سازمان بازرسی دستخوش تغییرات شد، این کلاس ها نیز تعطیل شد. وزارت کار، دانشکده هوایی ارتش، کارخانجات مانند ذوب آهن اصفهان یا در برخی استان ها نیز کلاس هایی از سوی این مهد برگزار شده و گاهی به صورت آموزش های ضمن خدمت بوده ولی اکنون این فعالیت ها به دلیل بیماری کرونا کمرنگ شده و این سازمان ها بیشتر خواستار مربی یا داور قرآن هستند.

چه موسساتی شعبه دارند؟

چاوشی درباره فعالیت شعبه های موسسه مهد قرآن گفت: در مجموع سه موسسه قرآنی در سطح کشور دارای شعبه است. یعنی مهد قرآن، جامعه القرآن و بیت الاحزان که یکی از کانون های مهد قرآن در استان فارس بوده است.

وی افزود: وزیر سابق فرهنگ و ارشاد اسلامی دستور داد تا شعبه های این سه موسسات هویت مستقل داشته باشند و فهرست شعبه های مهد قرآن را از ما گرفتند و حتی برنامه ریزی برای ثبت رسمی این شعبه ها صورت گرفت ولی به سایر موسسات گفته شد که نمی توانند شعبه داشته باشند.

تربیت ۱۰ میلیون حافظ نیاز به زیرساخت فرهنگی دارد

این حافظ قرآن درباره تحقق ۱۰ میلیون حافظ قرآن گفت: آنچه رهبر انقلاب فرمود با یک دید بسیار بلند و آینده نگری برای کشور است. این ۱۰ میلیون حافظ فقط یک کار قرآنی نیست بلکه یک کار استراتژی و زیرساخت فرهنگی برای کل کشور است. تربیت این تعداد حافظ را نمی توان یک کار تخصصی حرفه ای دانست بلکه یک کار عمومی است و در واقع ساختن فرهنگ عمومی کشور بر مبنای معارف قرآن کریم است.

وی افزود: حفظ قرآن یک کار تخصصی است تربیت ۱۰ میلیون حافظ از قالب یک کار حرفه ای درآمده است و مخاطب آن فقط مسئولان قرآنی و فرهنگی نیستند بلکه روسای جمهور و مجلس هم مخاطب آن هستند. چون یک کار عمومی باید صورت بگیرد به طوری که عموم مردم با برنامه ریزی برای حفظ کل قرآن بتوانند با قرآن انس بگیرند و لذا رهبر انقلاب بر فهم قرآن و عمل کردن به کتاب الهی تاکید کردند. در بعضی از کشورها مانند تونس، قرآن جزو فرهنگ آن کشور شده است ولی ما هنوز در صحیح خوانی قرآن مشکل داریم. این کار نیازمند ساز و کارهای فراوانی است ولی فراهم نشده است.

چاوشی گفت: ۱۰ سال از صحبت های رهبر انقلاب گذشته و هنوز نتوانسته ایم ۳۰ هزار حافظ کل قرآن تربیت کنیم. هنوز ضرورت این کار برای مسئولان احساس نشده است. کسانی که می توانند در این کار دخیل باشند، مخاطب این فرمان هستند مانند روسای قوا و همه ارکان کشور. چون یک کار ملی است. اگر مسئولان ضرورت آن را حس کنند، باید در مردم احساس نیاز ایجاد کنند به گونه ای که در پدر خانواده چنین احساسی بوجود بیاید تا همانگونه برای زبان انگلیسی یا سایر فعالیت ها و نیازهای فرزندش برنامه ریزی می کند، برای حفظ قرآن نیز برنامه داشته باشد در حالی که این احساس نیاز در جامعه وجود ندارد. کارهایی هم که انجام می شود در این سطح نیست و تا زمانی که مردم احساس نیاز نکنند، این کار انجام نمی شود.

وی ادامه داد: زمانی که محمدحسین طباطبایی در سطح کشور معرفی شد، صدا و سیما برنامه های این حافظ خردسال را نشان می داد، به گونه ای که گاهی پدر به همراه فرزند خود به مهد قرآن مراجعه می کرد و می گفت می خواهد پسرش مانند محمدحسین طباطبایی شود. این پدر احساس نیاز کرده بود و غبطه می خورد. هر چند محمدحسین یک استثناء بود ولی بسیاری را مشتاق حفظ قرآن کرد و علت تاسیس موسسه جامعه القرآن همین مساله بود به گونه ای که به اوج رسید. 

وی با اشاره به وظایف مجلس شورای اسلامی گفت: مجلس باید تا کنون قانون های بسیاری برای حافظان قرآن تصویب کرده باشد ولی فقط یک قانون به تصویب رسیده است یا در بودجه سالانه دولت باید یک رقم خوبی برای تربیت این ۱۰ میلیون حافظ درنظر گرفته شود ولی می بینیم حدود ۱۲ سال پیش بودجه قرآنی ۲۰۰ میلیارد تومان بود ولی به مرور آب رفت. البته همه مسائل در بودجه خلاصه نمی شود. کار رسانه ای و تبلیغاتی و برنامه ریزی آموزشی از دیگر کارهایی است که باید به آن اهمیت داد. مثلا درباره برنامه ریزی آموزشی برخی می گویند مدت حفظ باید یک سال باشد، برخی نیز معتقدند دو سال یا پنج سال و برخی حتی می گویند شش ماهه باید باشد در حالی که هیچ یک از متولیان طی ۱۰ سال گذشته به مهد قرآن نگفتند که چه برنامه آموزشی برای حافظان قرآن دارید. لذا عزم و اراده ای که برای تربیت ۱۰ میلیون حافظ کل قرآن باشد وجود ندارد.

تربیت ۱۰ میلیون حافظ قرآن به کجا رسید؟

مربیان مخلص و فی سبیل الله

چاوشی گفت: مربیان مهد قرآن در سراسر کشور از ابتدای تاسیس مهد قرآن با اخلاصی که داشتند، نه تنها بیمه نیستند بلکه حق الزحمه ای هم نمی گیرند. از قرآن آموزان نیز شهریه ای دریافت نمی شود. یعنی به مراکز مهد قرآن اعلام کرد ایم اگر می توانند شهریه بگیرند ولی معمولا رایگان است. ما فقط به نیروهای تمام وقت دفتر مرکزی مهد قرآن حقوق می دهیم و آنان را بیمه کرده ایم. مدیران شعبه ها نیز چنانچه تمام وقت باشند از درآمد استان استفاده می کنند ولی آنها نیز معمولا درآمدی ندارند.

وی درباره مالیات موسسه گفت: چون به عنوان یک موسسه رسمی فعالیت می کنیم، موظف به ارائه حساب هایمان هستیم و ما دفاتر را ارائه می دهیم ولی طبق قانون از پرداخت مالیات معاف هستیم. البته دو سال اول که موسسه را به ثبت رساندیم، از این موضوع اطلاعی نداشتیم و به همین دلیل یک پرونده در دارایی برای ما تشکیل و هر روز قطورتر شد تا به مبلغ دو میلیارد تومان رسید و حتی دفتر را پلمب و خط های تلفن و حساب های بانکی را مسدود کردند. در نهایت به دیوان عدالت اداری شکایت کردیم و دیوان رای داد که این موسسه از پرداخت مالیات معاف است و لذا رای سازمان امور مالیاتی نقض و بدهی برداشته شد و از آن زمان به بعد دفاتر را تحویل دارایی دادیم و معاف شدیم.

سخن از ویروس کرونا و تاثیر آن بر آموزش های قرآنی به ویژه حفظ شد که چاوشی گفت: ما تلاش کردیم به گونه ای برنامه ریزی کنیم که افت شدید نداشته باشیم ولی به هر حال افت داشتیم. اولا آموزش ها به صورت غیرحضوری و با تلفن و فضای مجازی انجام شد ولی کیفیت آموزش غیرحضوری مانند دوره های حضوری نیست لذا در این مرحله مقداری افت داشتیم. آموزش ادامه داشته و هیچ مرکزی تعطیل نشده ولی بسیاری از کارها از نظر کیفی افت داشته که تلاش کرده ایم آن را برطرف کنیم. مثلا آزمون حفظ کل هر سال به صورت حضوری بود ولی در دو سال اخیر به صورت غیرحضوری برگزار شد و اجازه ندادیم برنامه ها تعطیل شود.

هر سال در حدود ۳۰۰ نفر در آزمون حفظ کل قرآن این موسسه ثبت نام و در مرحله استانی شرکت می کنند و در صورت قبولی در مرحله کشوری و در نهایت مدرک حفظ می گیرند. آمار هر سال حدود ۳۰۰ تا ۳۲۰ نفر هستند. به گفته چاوشی مدارک ارائه شده به ۱۲۰ تا ۶۰ حافظ بوده است. به عبارت دیگر همه این افراد موفق به حفظ کل قرآن شده اند ولی نتوانستند نصاب قبولی را کسب کنند.

انتخاب خادمان قرآنی با طعم سیاسی

چاوشی از موسسه مهد قرآن به عنوان اولین موسسه ای یاد کرد که موفق به دریافت لوح خادم قرآن در حوزه مدیریت شده است. وی درباره انتخاب خادمان قرآنی گفت: در هشت سال گذشته شاهد ناهماهنگی و بی نظمی خاصی بودیم به گونه ای که در چند سال انتخاب صورت نمی گرفت یا رئیس جمهور در آن حضور نمی یافت در حالی که در دوره های قبلی این برنامه در ماه مبارک رمضان برگزار می شد. به هر حال معتقدم بخشی از انتخاب خادمان قرآن بر اساس یک چارچوب و ضوابطی است ولی خروجی آن چیز دیگری است. 

این حافظ قرآن افزود: چند سالی نیز از مهد قرآن درخواست معرفی خادم قرآنی کردند و ما با ارائه دلایل و مدارک افرادی را به عنوان مدیر یا حافظ قرآن معرفی می کردیم ولی نحوه انتخاب را نمی دانیم و به نظرمی رسد مقداری از این انتخاب ها نیز به مسائل سیاسی ارتباط دارد.

با این حال موسسه مهد قرآن تا کنون توانسته مربیانی را تربیت کند که به افتخار خادم قرآنی نائل آیند. این موسسه نیز در سال ۷۴ به عنوان موسسه برتر در زمینه فعالیت های قرآنی انتخاب شد. موسسه مهد قرآن یکی از هزاران موسسه ای است که برای تربیت ۱۰ میلیون حافظ کل قرآن کریم تلاش می کند، باید دید سهم سایر موسسات و دستگاه های قرآنی چقدر بوده و تاکنون چه فعالیت هایی داشته اند که هنوز نتوانسته ایم یک صدم آنچه را که رهبر انقلاب ۱۰ سال پیش بیان کرده بودند را محقق کنیم.

تربیت ۱۰ میلیون حافظ قرآن به کجا رسید؟